Đổi mới công tác quản trị đơn vị sự nghiệp công lập thông qua mô hình Hội đồng quản lý
Cập nhật lúc: 14:24 - 02/10/2017 Lượt xem: 94

    Năm 2015, Chính phủ ban hành Nghị định số 16/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 quy định cơ chế tự chủ của đơn vị sự nghiệp (ĐVSN) trong đó yêu cầu ĐVSN công lập tự đảm bảo chi thường xuyên và chi đầu tư phải thành lập Hội đồng quản lý (HĐQL) để quyết định những vấn đề quan trọng trong quá trình hoạt động của đơn vị. Đây là bước đổi mới trong công tác quản trị ĐVSN công lập, theo đó mô hình ban giám đốc tại các đơn vị sẽ được chuyển đổi sang mô hình HĐQL. Thành phố Đà Nẵng đã bước đầu có những chuyển đổi để áp dụng quy định mới này tại các đơn vị sự nghiệp công lập.

 

    Mô hình Hội đồng quản lý trong đơn vị sự nghiệp công lập

 

    Hiện nay, ĐVSN công lập được phân loại thành 04 loại hình: (1) Nhà nước đảm bảo toàn bộ hoạt động, (2) Nhà nước đảm bảo một phần chi thường xuyên, (3) tự chủ chi thường xuyên và (4) tự chủ chi thường xuyên và chi đầu tư. Trong 04 loại hình này thì quyền tự chủ tại đơn vị tự chủ chi thường xuyên và đơn vị tự chủ chi thường xuyên và chi đầu tư là rất lớn. Chẳng hạn, ĐVSN được giao quyền tự chủ sẽ được trực tiếp quyết định về vị trí việc làm, số lượng người làm việc trên cơ sở cơ cấu, định mức được cơ quan thẩm quyền xác định; được tự quyết định việc tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đánh giá thực hiện chế độ, chính sách đối với viên chức, người lao động. Trước tình hình đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và tự chủ tại hai loại hình tự chủ ĐVSN này, trách nhiệm, quyền hạn trong chỉ đạo, điều hành của thủ trưởng ĐVSN ngày càng tăng, đặt ra yêu cầu ngày càng cao trong việc tăng cường giám sát của cơ quan chủ quản tại đơn vị. Do đó, việc thành lập HĐQL là cần thiết để quyết định các vấn đề quan trọng về chủ trương, phương hướng, kế hoạch hoạt động, tài chính và công tác nhân sự, thực hiện kiểm tra, giám sát việc thực hiện kế hoạch, việc triển khai quy chế dân chủ và quyết định các vấn đề quan trọng khác của đơn vị. Mô hình này sẽ góp phần giảm tập quyền vào cấp trưởng đơn vị ở mô hình ban giám đốc với cơ chế thủ trưởng, tăng tính dân chủ tập thể trong lãnh đạo, quản lýtại đơn vị và tăng cường vai trò đại diện, giám sát của cơ quan chủ quản.

 

    Hội đồng quản lý trong đơn vị sự nghiệp công lập được áp dụng tương tự mô hình Hội đồng thành viên tại các doanh nghiệp do nhà nước làm chủ sở hữu. Chủ tịch HĐQL sẽ đóng vai trò là người chỉ đạo, điều hành, quản trị chung hoạt động của đơn vị; Giám đốc là thành viên của HĐQL, không được kiêm nhiệm chức danh Chủ tịch HĐQL, có vai trò là người quản lý, triển khai thực hiện các nghị quyết các HĐQL. Thành viên HĐQL có nhiệm kỳ 05 năm, tương tự HĐQL ở doanh nghiệp do nhà nước làm chủ sở hữu. Hình thức này mở ra mô hình thuê Giám đốc (CEO) để điều hành ĐVSN, thay vì bổ nhiệm như trước đây. Qua đó, áp dụng các quy chuẩn khu vực tư để đổi mới mạnh mẽ cách thức quản trị trong tổ chức cung cấp dịch vụ công của nhà nước. Về lâu dài, việc thay đổi mô hình sẽ làm thay đổi các tiêu chí, tiêu chuẩn công chức, viên chức là thành viên HĐQL, cũng như quy trình thành lập HĐQL cũng sẽ thay đổi so với quy trình bổ nhiệm công chức, viên chức lãnh đạo quản lý trước đây.

 

 

    Tuy nhiên, mặc dù Chính phủ đã ban hành Nghị định số 16/2015/NĐ-CP từ năm 2015 quy định các Bộ, ngành Trung ương có trách nhiệm hướng dẫn cơ cấu, thành phần HĐQL trong ĐVSN công lập thuộc ngành, đến nay mới chỉ có Bộ Nội vụ ban hành Thông tư số 03/2016/TT-BNV ngày 25/5/2016 hướng dẫn về thành lập và hoạt động của HĐQL trong ĐVSN công lập, chưa có Bộ, ngành nào ban hành quy định cụ thể để các ĐVSN công lập triển khai thực hiện. Sự chậm trễ trong triển khai của các Bộ, ngành Trung ương khiến quá trình triển khai tại các ĐVSN công lập ở địa phương bị chậm trễ, nhiều đơn vị phát sinh vướng mắc liên quan đến quyền tự quyết của thủ trưởng đơn vị tự chủ, cơ quan chủ quản gặp khó khăn trong việc tham gia giám sát hoạt động của các đơn vị.

 

    Chuyển đổi mô hình quản lý tại các đơn vị sự nghiệp công lập tại Đà Nẵng

 

    Tính đến ngày 30/9/2017, thành phố Đà Nẵng có 409 đơn vị sự nghiệp công lập, trong đó đơn vị do ngân sách đảm bảo toàn bộ là 307 đơn vị, tự đảm một phần là 68 đơn vị, đơn vị sự nghiệp tự đảm bảo toàn bộ chi thường xuyên có 21 đơn vị và 6 Ban quản lý dự án.

Trước yêu cầu mang tính bức thiết về đổi mới cơ chế quản lý tại ĐVSN, nhằm tăng cường vai trò đại diện của của cơ quan chủ quản và nâng cao hiệu quả hoạt động tại ĐVSN, trong khi chờ hướng dẫn của Trung ương, UBND thành phố Đà Nẵng đã chủ động triển khai, ban hành Công văn số 10610/UBND-SNV ngày 30/12/2016 hướng dẫn việc thành lập HĐQL trong ĐVSN công lập thuộc phạm vi quản lý của UBND thành phố. Trong đó, UBND thành phố yêu cầu: ĐVSN công lập tự đảm bảo chi thường xuyên hoặc ĐVSN tự đảm bảo chi thường xuyên và chi đầu tư phải thành lập HĐQL để quyết định những vấn đề quan trọng trong quá trình hoạt động của đơn vị; đối với ĐVSN tự đảm bảo một phần chi thường xuyên, Sở Nội vụ phối hợp Sở Tài chính và các cơ quan, đơn vị liên quan rà soát báo cáo UBND thành phố việc thành lập HĐQL tại các đơn vị. Tại văn bản này, UBND thành phố cũng hướng dẫn tạm thời thành phần, cơ cấu của HĐQL để các đơn vị triển khai thực hiện.

 

    Qua rà soát của Sở Nội vụ và Sở Tài chính, một số ĐVSN tự chủ chi thường xuyên thuộc diện phải thành lập HĐQL như: Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Đà Nẵng và Trường Trung cấp nghề Giao thông công chính Đà Nẵng thuộc Sở Giao thông vận tải, Bảo tàng Điêu khắc Chăm Đà Nẵng thuộc Sở Văn hóa và Thể thao, Công ty Phát triển và Khai thác hạ tầng Khu công nghiệp Đà Nẵng thuộc Ban Quản lý các Khu công nghiệp và Chế xuất Đà Nẵng, Nhà khách UBND thành phố thuộc Văn phòng UBND thành phố Đà Nẵng,… Hiện các đơn vị đang phối hợp với các sở, ngành liên quan xúc tiến việc thành lập HĐQL. Dự kiến, HĐQL được thành lập tại các đơn vị này sẽ có từ 05 đến 11 thành viên với cơ cấu gồm đại diện tại ĐVSN và cơ quan chủ quản, qua đó tăng cường tính dân chủ tập thể trong tập thể lãnh đạo và tăng vai trò giám sát của cơ quan chủ quan.

 

    Việc đổi mới công tác quản trị tại các đơn vị sự nghiệp tự chủ chi thường xuyên sẽ không chỉ nâng cao hiệu quả quản lý tại đơn vị, tăng cường giám sát của cơ quan chủ quản mà còn góp phần đẩy mạnh nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công tại các đơn vị sự nghiệp công lập. Ở góc độ quản lý nhà nước, mong rằng các Bộ, ngành Trung ương sớm ban hành các văn bản hướng dẫn việc thành lập HĐQL tại các ĐVSN thuộc ngành, giải được bài toán lúng túng của cả ĐVSN và cơ quan chủ quản trong giai đoạn chuyển giao giữa mô hình quản lý cũ và mới.

 

Bùi Thu Linh

         
Tin cùng chuyên mục




Thống kê truy cập Thống kê truy cập

3 5 6 0 9 9 4 5
Hôm nay: 9.287
Hôm qua: 10.391
Tuần này: 55.686
Tháng này: 268.095
Tổng cộng: 35.609.945